Kijkje over de grens

Een verslag van een bezoek aan verschillende aquariumvrienden in Belgie. Geschreven door Robert Koelman, van onze zustervereniging in Gouda: Ons Natuurgenot

©2014 R.G. Koelman

Foto’s zijn van J. Liefting en R. Verhulst, tenzij anders aangegeven

Inleiding

In ons kikkerlandje richten we aquaria in volgens algemeen aanvaarde richtlijnen. Alhoewel… De regels staan nu toch al enige tijd onder druk. Maar bij keuringen volgt iedereen ze toch. Zeker bij de categorie [A1], gezelschaps- of planten aquaria. Dit type aquarium is voor het buitenland ook iconisch. Nederlanders staan bekend om dit type, het Dutch aquarium.

Wanneer we over de grens kijken, weten we dat met enige jaloezie naar Dutch aquariums wordt gekeken. Soms neemt men het als voorbeeld, eventueel met een twist. Maar men gaat ook de eigen weg. Zowel qua inrichting, als techniek. Voorbeelden zijn er te over:

  • Azië, staat onder de invloed van Takashi Amano. Met specifieke regels. Heel anders dan in Nederland
  • Amerika, staat ook onder invloed van Takashi Amano en Nature scapes. De toppers tonen prachtige onderwaterwerelden
  • Duitsland kent als grootheid Oliver Knott. Beelden in een aquarium zijn bij hem geen probleem. Maar het is ook het land van de open aquaria en de HMF’s. Dit geeft compleet andere uitdagingen bij het inrichten van een aquarium

    
Bron: Google.nl

Misschien is bovenstaande wel allemaal gebaseerd op vooroordelen en te weinig kennis. Grappig genoeg staat het toevluchtsoord, ooit bezongen door Het goede doel, er niet bij. België. En misschien nog specifieker, Vlaanderen. Het taaltje is daar zo zacht. Het is dichtbij. We spreken dezelfde taal en we verstaan elkaar. Tenminste als een West-Vlaming niet rap in dialect overgaat, dan wel een Hagenees op sociolect.

De verwachting is dat Nederland en België qua aquaristiek niet zo verschillend zijn. In december 2013 ben ik met een grote groep aquarianen (waaronder Jaap Liefting, Willem en Fred van Wezel en Bart Laurens) naar België gegaan. Op bezoek bij de top van de Vlaamse aquaristiek. Bijna synoniem met de vereniging Exotica-Roeselare waar ze allen bij zijn aangesloten. We hebben 4 aquaria gezien en één paludarium. Deze worden hieronder getoond, waardoor u zich een beeld kan vormen van de aquaristiek over de grens. Is het meer van hetzelfde, of zijn er toch wezenlijke verschillen?

Ik neem de vrijheid om een ander bezoek aan Vlaanderen hierbij te betrekken. Een bezoek bij nog een topper, die lid is van Aquariumclub Zilverhaai Beringen. Oftewel hierna volgen de vivaria van:


Vorige aquarium

G. Malfait

De heer Malfait is op het internet geen onbekende. Hij is “klein” begonnen, maar heeft inmiddels een aquarium van een goede twee meter staan in een strak wit meubel, met een nog strakkere “Nature”-inrichting. Zijn gedeeltelijke palmares:

  • BBAT landelijk eerste in 2013 (Gezelschap)

Opvallend is de hele grote school Hemigrammus bleheri. Voor het aquarium was er nog een discussie over een plant. Was dit nu een Cryptocorye balansea of toch een exemplaar uit de familie van Aponogetonaceae? De kleur zette ons op een dwaalspoor.

De compositie is misschien ons “Hollanders” vreemd. Bergen planten in bergen van planten. Maar de wijdsheid naar de donkere achterwand is onvolprezen.


2013, eerste plaats

Foto’s genomen in december 2013.

  

  
(links) Robert Koelman en Willem van Wezel – (rechts) De heer Malfait in gesprek met Jaap Liefting

  

    

K. Vanhoute

Verlichting. Dat is toch vaak een issue. Maanvissen en bakhoogte ook. Minimaal 60cm, ondanks dat we vroeger deze prachtige vissen hadden zwemmen in “uitzwemmers” van 40cm hoog. Voortschrijdend inzicht, heet dat. De maximum hoogte voor een beplant aquarium wordt vaak op 60 cm gezet. Want dieper, dan komt er geen licht tot op de bodem.

De heer Vanhoute wist ons te brengen tot uitspraken als “Dat kan niet”, “Onmogelijk” en “O”. Maar feitelijk waren we sprakeloos. Zijn gedeeltelijke palmares:

  • BBAT landelijk tweede in 2013 (Speciaal)

Een goede 2,5 kuub water, met een hoogte van 1 meter troffen we bij hem aan. De verlichting bestond uit een batterij aan T5 balken (stuk of 20). En inderdaad dat is echt voldoende om gewoon op de bodem Lilaeopsis Novea Zealandiae te laten groeien.

De grootte van het aquarium laat andere aantallen vissen toe. De school maanvissen was prachtig, evenals de school bloedvlektetra’s (Hyphessobrycon erythrostigma). Het gedrag was echt anders dan in een standaard aquarium.


2013, tweede plaats

  

  

  

R. Verhulst


Doseerpomp, bron: aquaplantexchange.nl

De heer Verhulst is al jaren een topper, echter wel als “Joop Zoetemelk”. Zijn gedeeltelijke palmares:

  • BBAT landelijk tweede in 2011 (Gezelschap)
  • BBAT landelijk vierde in 2007 (Gezelschap)

Zijn huidige aquarium is nog in opbouw. Zeg maar een paar maanden ten tijde van het bezoek. Maar wat een schoonheid. En…. wat een techniek! Hij heeft zich afgevraagd waarom een lichtkap schuin moet staan tijdens onderhoud, want dat is onpraktisch en levert slecht zicht. Zijn oplossing was een hydraulisch systeem, waardoor de kap verticaal omhoog gaat en er dus gewoon veel licht is om bij te werken. En een oude Senseo kan echt omgebouwd worden naar een doseerpomp.

Misschien als u kijkt naar zijn aquarium, hoort u een vage echo van een Dutch aquarium.


2010, impressie van het “oude” aquarium

Foto’s genomen in december 2013.

  

  

  

 

B. Hoorelbeeke

De heer Hoorelbeeke stond bekend om zijn aquarium. Een aquarium dat ook internationale belangstelling trok, getuige het bezoek van C. Kasselmann (Alhoewel zij bij meer leden op bezoek ging). Maar na tegenslag is hij overgegaan op een paludarium. Zijn gedeeltelijke palmares:

  • BBAT landelijk eerste in 2013 (Paludarium)
  • BBAT landelijk eerste in 2007 (Gezelschap)

Het aquarium was een “doorkijk”aquarium tussen de living en keuken. Gekenmerkt door de prachtige compositie van vele planten als in een moderne variant op een Biedermeier. Een pincet was dan ook nodig. Evenals geduld, veel geduld. In 2007 kreeg hij hier de welverdiende erkenning voor. Als Nederlander stel je je dan de vraag of er wel genoeg ruimte is tussen de planten. Straatjes, en een handdikte tussen de planten. Een opmerking die men ook zou kunnen maken bij het aquarium van de heer Malfait.

Het paludarium staat op dezelfde plek. De doorkijk is verdwenen. Er is nu toch echt gekozen voor een achterwand. Geen overbodige luxe.

De bewoners zijn inieminie. De begroeing is weelderig, en de dieptewerking is voorbeeldig. Dat laatste was ook één van zijn doelstellingen. Hij wilde absoluut niet een muur van planten, keurig tegen de wand geplakt.

  
(links) december 2013, (rechts) ooit in 2007

A. Debeer

De palmares van de heer Debeer, daar moet mee begonnen worden:

  • BBAT landelijk tweede in 2013 (Gezelschap)
  • BBAT landelijk eerste in 2011 (Gezelschap)
  • BBAT landelijk eerste in 2004 (Gezelschap)
  • BBAT landelijk eerste in 2002 (Gezelschap)

Nu dat duidelijk is, kan zijn aquarium van een goede 2,5 meter aan de orde komen. Om maar te zwijgen over de indrukwekkende techniek (bioloog met leidingwerk waarbij het vak van de eigenaar duidelijk naar voren komt) in de kelder.

Dient het enig commentaar te krijgen? De keizertetra’s zwommen in verschillende generaties rond. Verder is kijken afdoende, dunkt mij.

 
(links) 2011, eerste plaats, (rechts) 2013, de keurmeester voor het aquarium

Foto’s genomen in december 2013.

  

  

  

L. Vansand

De heer Vansand ken ik al enige tijd. Zijn gedeeltelijke palmares:

  • BBAT landelijk derde in 2011 (Speciaal, Amazone)

Hij had een tweetal speciaalaquaria. Amazone (landelijke derde) en Tanganyika. Het Amazone-aquarium is leeggehaald, en staat onzeker te wachten wederopbouw. Maar gelukkig zijn er nog foto’s, genomen door de heer Vansand zelf.

  

Impressie van de opbouw van een leistenenachterwand.

  

Conclusie

De conclusie is natuurlijk aan u. Maakt het kleine stukje naar het zuiden rijden wel of niet uit voor de benadering van de inrichting van een aquarium? Voor de speciaal-aquaria is het verschil nihil. Een biotoop is en blijft een biotoop. Alleen in het gebied wat men kiest ligt een beperking. Amazone is wat anders dan een klein stukje rivier.

De gezelschapsaquaria zijn een ander verhaal. De BBAT kent andere keuringsregels dan de NBAT. Kennelijk kan men zich meer vrijheden veroorloven. En die neemt men ook. Waarbij het de vraag is of wij in Nederland diezelfde vrijheid juist onontgonnen laten. Want de keuring bestaat uit zoveel meer dan een straatje Lobelia. De gezondheid van de planten en dieren zijn namelijk ook wezenlijk van belang.

Mijn conclusie? Voor wat het waard is, denk ik dat we allemaal, eenzelfde doel nastreven. Over smaak valt niet te twisten. De één vind dit mooier, de ander dat. Er zijn accenten die anders worden gelegd. Maar heel rigide geldt dat ook voor de verenigingen in Nederland. Paluzee staat bekend om de “Zoetermeerse school”, De natuur in huis kent “Dutch aquaria”, en bij ons in Gouda ligt de nadruk op speciaal-aquaria. Binnen een vereniging beïnvloeden we elkaar. Misschien wel sterker dan we denken. Dus van vereniging tot vereniging zijn er verschillen. Gaan we de grens over, dan worden de verschillen wel wat groter.